Relatywizm a konwencjonalizm geometryczny.

Wiadomo, że Reichenbach odcinał się od konwencjonalizmu geometrycznego, odróżniając swoją tezę względności geometrii od tezy jej konwencjonalności. Z drugiej strony jednak, w sformułowaniu jego stanowiska jest szereg niejasności i niekonsekwencji, które stawiają to odróżnienie pod znakiem zapytania. Główna niejasność dotyczy jego rozumienia względności, zaś główna niekonsekwencja – braku identyfikacji siły uniwersalnej w kontekście rozważań nad […]

Problem definicji w prototetyce Stanisława Leśniewskiego

Prototetyka stanowi podstawową teorię logiczną w zbudowanym przez Stanisława Leśniewskiego systemie podstaw matematyki. Teoria stanowi uogólnienie klasycznego rachunku zdań. Ten problem u Leśniewskiego nie występuje w normalnych rozważaniach prowadzonych w języku naturalnym. W zasadzie pojawia się dopiero w T.E. XLIV (terminologicznym wyjaśnieniu): jednym z czterdziestu dziewięciu określeń, za pomocą których Leśniewski przeprowadza procedurę formalizacyjną prototetyki.

Pojęcie dowodu integralnego . Charakterystyka metodologiczno – epistemologiczna.

Kategorię dowodu integralnego lub pełnego (the principle of total evidence) wprowadził Rudolf Carnap w 1947 roku w kontekście swojej koncepcji logiki indukcji, zalecając, aby przy ocenie prawdopodobieństwa używać wszelkich dostępnych dowodów empirycznych (evidence). Pierwszym celem wystąpienia jest charakterystyka epistemologiczna i metodologiczna rozważanej kategorii. Poddaję analizie pojęcie dowodu integralnego, jego kryterium, oraz badam uprawomocnienie stawiania wymogu […]

Czy woda to H20. O teorii znaczenia H. Putnama w świetle filozofii chemii.

Znany przykład Ziemi Bliźniaczej Hilary’ego Putnama głosi, że osoba ucząca się nazwy „woda” na naszej planecie będzie odnosić się do H2O, a jej bliźniak z planety zwanej Ziemią Bliźniaczą, gdzie woda ma strukturę XYZ, używając terminu „woda” odnosić się będzie do płynu o strukturze XYZ. Mimo że obie wody – ziemska i bliźniaczoziemska – posiadają […]

Informacja bazowa w teorii i praktyce naukowych wnioskowań i komunikacji.

“Można powiedzieć, że nauka jest obarczona wieloma problemami, z których to niektóre uderzają w jej wartość poznawczą. Filozofia nauki jest w sposób szczególny zaangażowana właśnie w takie problemy, jak na przykład spór o to, które podejście statystyczne jest lepszym standardem dla wnioskowań naukowych, problem niemożliwości wiernego odtworzenia eksperymentów, czy problem wpływów wartości pozapoznawczych na wyniki […]

Metaindukcjonizm -dylemat Hume’a. Czy falsyfikacjonizm Poppera jest rozwiązaniem problemu Hume’a?

Indukcjonizm jest zdroworozsądkową ideą głoszącą, że tworzymy teorie dotyczące świata fizycznego, uogólniając wyniki obserwacji i że uzasadniamy teorie powtarzając obserwacje. Wg. Poppera nauka czyni postępy postulując nowe wyjaśnienia a następnie wybierając pomiędzy najlepszymi wykorzystując eksperymenty. Nieadekwatność indukcjonizmu znana jest nieomal od momentu jego odkrycia, a już na pewno od krytyki Hume’a. Współczesna wersja problemu indukcji […]

“Pielęgniarstwo” dynamika znaczeń.

Filozofia pielęgniarstwa jest dyscypliną bujnie się rozwijającą na Zachodzie, z dużą literaturą. Tymczasem termin „pielęgniarstwo” okazuje się terminem wieloznacznym w sensie Stanisława Kamińskiego. Rozstrzygnięcia filozoficzne rozmaitych problemów zależą wobec tego, o czym się mówi, a tymczasem brakuje rozważań nad pojęciem i desygnatami tego terminu. Termin „pielęgniarstwo” w języku polskim funkcjonuje od około stu lat. Analiza […]

Philipa S. Kitchera koncepcja nauki dobrze urządzonej a teza o antropogenicznych przyczynach zmian klimatu.

Koncepcja nauki Philipa Stuarta Kitchera – w duchu żywych obecnie wpływów pragmatyzmu – eksponuje jej społeczny wymiar. Zarówno wybór problemów, jak i aplikację ich rozwiązań podporządkowuje społecznemu kierownictwu, wiążąc cele nauki z ogólnoludzkimi potrzebami. Według Kitchera przedsięwzięcie naukowe nie może się kierować względami abstrakcyjnej racjonalności, ale racjonalności ugruntowanej na społecznym dyskursie, a wysiłek poznawczy powinien […]

Metody ilościowe i jakościowe w psychologii.

W referacie który przedstawię porównane zostaną metody jakościowe oraz ilościowe w psychologicznej praktyce badawczej. Używanie jednych bądź drugich metod niejednokrotnie uznawane jest za oś podziału wewnątrz psychologii i jest jednocześnie jednym z kluczowych problemów definiujących tę naukę. W związku z tym omówiony zostanie kontekst historyczny ich pojawienia się w psychologii, z uwzględnieniem nurtów psychologii preferujących […]

Adaptacyjne badania kliniczne (outcome-adaptive trials)

Randomizowane badania kliniczne (Randomized Clinical Trials – RCT) stanowią złoty standard w procesie rozwoju leku. Planowanie i prowadzenie takich badań opiera się na wiedzy na temat badanej populacji, dotychczasowych metod terapii i biologicznych mechanizmów danej choroby. Czynniki te stanowią znaczne ograniczenie dla przeprowadzania randomizowanych badań klinicznych (w obecnym rozumieniu filozofii nauki) w przypadku ostrych chorób […]