“Wyobrażenia i pojęcia” Kazimierza Twardowskiego w nowym kontekście badawczym. W poszukiwaniu odpowiedzi na pytanie o “relację między procesami wyobrażeniowymi a pojęciami” na styku epistemologii i psychologii (w ujęciu kognitywistycznym)

„Wyobrażenia i pojęcia” Kazimierza Twardowskiego (oryginalnie opublikowane we Lwowie w 1898 roku, w postaci niewielkiej książeczki) należą do klasycznych tekstów. Postawione w nim problemy są nadal istotne dla epistemologii i psychologii, zarówno pod względem metodologicznym (badania relacji między epistemologią a psychologią), jak i przedmiotowym – odnoszącym się do procesów wyobrażeniowych oraz pojęć i określenia stosunku, […]

Wyobrażeniowy opór

Tradycyjnie przyjmuje się, że wyobraźnia – w odróżnieniu od przekonań – podlega kontroli ze strony woli. W tym ujęciu, chociaż nie potrafimy świadomie wybierać przekonań, to mamy wpływ na to, co i w jaki sposób sobie wyobrażamy. Wobec woluntarystycznej koncepcji wyobraźni podnosi się dwie wątpliwości. Po pierwsze, nie można sobie wyobrazić przedmiotów, które zawierają w […]

Ból i jego metafory: Fenomenologia i hermeneutyka jako filozofie kliniczne

Ból dostarcza nam informacji, że coś niepożądanego dzieje się z naszym ciałem. Uruchamia on całą gamę reakcji obronnych: odruchy bezwarunkowe, skupia uwagę, zarządza procesami poznawczymi, profiluje zachowanie. Jest czynnikiem, który przyspiesza działanie, za jego sprawą zaczynamy chronić ciało czy martwić się o nie. Tymczasem język, pisze Hans-Georg Gadamer, jest jedynym medium, umożliwiającym nam dostęp do […]

Rola intuicji w metodzie eksperymentów myślowych

Referat będzie dotyczył krytyki tradycyjnej metodologii filozoficznej formułowanej przez tzw. negatywny program filozofii eksperymentalnej (NPFE). Zgodnie z nią, filozofowie korzystając z metody eksperymentów myślowych traktują intuicyjność sądów odpowiadających przesłankom w swojej argumentacji jako ich uzasadnienie. Przedstawiciele NPFE powołują się jednak na wyniki prowadzonych przez siebie badań, ukazujące wpływ na intuicje czynników nieistotnych dla oceny prawdziwości […]