Polski Zjazd Filozoficzny

wrzesień, 2019

wt10wrz11:4512:15zmiana terminuIntencjonalność dzieła sztuki w filozofii kultury Josepha Margolisa a intencjonalność w ujęciu fenomenologii Edmunda Husserla i Romana Ingardenadr Aleksandra Łukaszewicz-Alcaraz (Akademia Sztuki w Szczecinie)11:45 - 12:15 GG-207 (Gmach Główny KUL) organizator: Sekcja Filozofii Sztuki i Estetyki

abstrakt

Niezwykle interesująca współczesna propozycja spojrzenia na dzieło sztuki przez pryzmat filozofii kultury, jak ją prezentuje Joseph Margolis, wskazuje na specyficzny sposób bycia dzieła, na jego ontologię jako bytu intencjonalnego. Dookreślając Intencjonalność jako cechę bytów kulturowych polegającą na ich różnorodnym przejawianiu się oraz na ich otwartości na interpretację i reinterpretację w różnych sposobach ucieleśnienia, Margolis przelotnie odwołuje się do Edmunda Husserla i G. W. Hegla, by dłużej zatrzymać się przy naturalistycznej fenomenologii Meyera Schapiro. W wielu tekstach Margolisa te odwołania się powtarzają, natomiast interesujące, że brakuje wśród nich odwołań do Romana Ingardena i jego koncepcji dzieła sztuki jako bytu intencjonalnego, choć koncepcja Intencjonalności jako charakterystyki bytu dzieł sztuki (i innych bytów kulturowych) Margolisa i koncepcja dzieła sztuki jako bytu intencjonalnego Ingardena są istotnie zbieżne. Obie sytuują dzieła sztuki na trzecim poziomie bytu, poza fizycznym i idealnym, na poziomie kulturowym, który realnie istnieje.

Istotną różnicą pomiędzy ujęciem Intencjonalności przez Margolisa i bytu intencjonalnego przez Ingardena jest różnica w podejściu do prawdy, także prawdy bytu i prawdy dzieła sztuki. Radykalny historyczny relatywizm Margolisa stanowi zasadnicze przeciwieństwo pozostałości transcendentalizmu u Ingardena, który pomimo krytyki esencjalistycznego i idealistycznego podejścia Husserla, był przekonany o obiektywnej formie istnienia dzieła sztuki jako bytu intencjonalnego, który należy ukonstytuować w sposób odpowiedni i wydać sąd na temat wartości estetycznej mający wartość uniwersalną. Z tego względu, choć poziom bytowy, na którym Margolis i Ingarden rozpoznają istnienie dzieł sztuki, jest ten sam, a jest to poziom (I) ntencjonalności, sposób interpretacji prawdy dzieła jest odmienny w przypadku obu filozofów.

Sądzę, że warto jest zadać sobie pytanie, czy naturalistyczne ujęcie Intencjonalności obecne u Margolisa, wywodzące się z jego postdarwinowskiej perspektywy, mogłoby zyskać w dyskusji z ujęciem intencjonalności jakie się pojawiło u Ingardena, czy też tego rodzaju komparatystyka ma tylko walor historyczny i poznawczy.

dzień i godzina

(Wtorek) 11:45 - 12:15

sala

GG-207 (Gmach Główny KUL)

organizator

Sekcja Filozofii Sztuki i EstetykiPrzewodnicząca Sekcji: prof. dr hab. Krystyna Wilkoszewska (UJ)
Sekretarz Sekcji: dr Bogna J. Gladden-Obidzinska (UW)

obradom przewodniczy

prof. dr hab. Krystyna Wilkoszewska

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Font Resize
Contrast
X