Polski Zjazd Filozoficzny

wrzesień, 2019

czw12wrz11:0011:30zmiana terminuFilozoficzne intuicje w symbolicznym przekazie kosmogonii Ferekydesa z Syrosmgr Jakub Kiersikowski (Uniwersytet Kardynała Stefana Wyszyńskiego w Warszawie)11:00 - 11:30 C-324 (Collegium Jana Pawła II) organizator: Sekcja Filozofii Przyrody i Filozofii Przyrodoznawstwa

abstrakt

Ferekydes z Syros (ok. VI w. p.n.e.) był legendarnym nauczycielem Talesa i Pitagorasa, uznawanym za pierwszego prozaika. Z jego dzieła, prawdopodobnie zatytułowanego Pentemychos [Πεντέμυχος] zachowało się niewiele poza pierwszym zdaniem i przekazami różnych autorów. Autorstwo niektórych fragmentów do dziś jest podważane, inne ocenia się na skażone wpływami myśli neoplatońskiej czy stoickiej, jednak istnienie tego mędrca i jego dzieła wydaje się niepodważalne.

Argumentując pisanym charakterem jego spuścizny oraz pozamitologiczną treścią opisu stworzenia, spróbuję pokazać, dlaczego w Ferekydesie upatrywać można pierwszego filozofa. Wyodrębniając te fragmenty, które można przypisać autorowi, opierając się o przekazy Arystotelesa, Diogenesa Laertiosa, Damaskiosa, Eudemosa, Porfiriusza, Hermiasza, Orygenesa i Marka Waleriusza Probusa, postaram się odtworzyć pokrótce najważniejsze elementy koncepcji Ferekydesa. Następnie wykorzystując metodę modalnej archeologii filozoficznej, zaprezentuję możliwą symboliczną interpretację tego przekazu, uwypuklając filozoficzny charakter niektórych tez z jego kosmogonii, w której najważniejszą rolę stanowią: trzy odwieczne zasady/bóstwa, Zas [Ζὰς], Chronos [Χρόνος] i Chtonie [Χϑονίη], ze szczególną rolą tego drugiego, jak również akt złożenia nasienia w zagłębieniach [μυχοῖς] i pierwotnego zmieszania.

Spróbuję przeczytać koncepcję Ferekydesa jako pewien model kosmogoniczny, w którym autor określa ἀρχαί, warunki wejściowe oraz odpowiada na najważniejsze pytania ontologiczne dotyczące struktury świata wskazując elementy uporządkowania rzeczywistości i zasady rządzące zmiennością.
Na zakończenie spróbuję odpowiedzieć na pytanie, czy istnienie tych ontologicznych intuicji można potwierdzić w tradycji tak jońskiej, jak i italskiej. Ustalenie to jest ważne, gdyż jako nauczyciel Talesa i Pitagorasa, Feredykes łączyłby dwa główne nurty filozofii przedsokratejskiej.

dzień i godzina

(Czwartek) 11:00 - 11:30

sala

C-324 (Collegium Jana Pawła II)

organizator

Sekcja Filozofii Przyrody i Filozofii Przyrodoznawstwaprzewodniczący Sekcji ks. prof. Janusz Mączka (UPJPII)
sekretarz Sekcji o. dr Jacek Poznański SJ (AIK)

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Font Resize
Contrast
X