Polski Zjazd Filozoficzny

wrzesień, 2019

czw12wrz11:0011:30Czym są pytania retoryczne?lic. Sara Kwiecień (Uniwersytet Szczeciński)11:00 - 11:30 CTW-216 (Centrum Transferu Wiedzy) organizator: Sekcja Semiotyki i Filozofii Języka

abstrakt

Pośrednie akty mowy nie są grupą jednorodną. Wywnioskowana moc illokucyjna może uzupełniać podstawowe znaczenie, jak to się dzieje w przypadku próśb formułowanych za pomocą zdań w trybie pytającym np. „Czy możesz podać mi sól?” lub zastępować je. Do takich aktów mowy, w których mamy do czynienia z zastępowaniem pierwotnego znaczenia, należą wypowiedzi ironiczne np. „Ale masz porządek w pokoju.”, nieliteralności zdaniowe np. „Spokojnie, nie umrzesz!”, a także pytania retoryczne.
Powyższy sposób wyjaśnienia tych ostatnich, naturalnie miałby miejsce na gruncie inferencyjnego modelu Grice’a i Searle’a. Pytania retoryczne zostałyby przedstawienie jako szczególny przypadek pośrednich aktów mowy: takich, w których zamiast dodania wywnioskowanej mocy do mocy dosłownej, dochodzi do zastąpienia drugiej przez pierwszą.
Podczas wystąpienia będę polemizować z tym podejściem poprzez analogię do tego, jak w teorii relewancji wyjaśnia się wypowiedzi ironiczne oraz inne figuratywne użycia języka.
Prezentację chciałabym rozpocząć od wskazania na różnorodność pytań retorycznych oraz funkcji, które pełnią. Następnie przejdę do analizy ich szczególnego typu. „Czy ty jesteś normalny?” lub „Jesteś chory?” wypowiedziane w konkretnej sytuacji, to szczególne przypadki tych aktów mowy. Będę chciała również wskazać na podobieństwo tego rodzaju pytań retorycznych do innych szczególnych aktów mowy, tj. wypowiedzi ironicznych.

Praca przygotowana dzięki wsparciu finansowemu Narodowego Centrum Nauki w ramach umowy nr 2015/19/B/HS1/03306.

dzień i godzina

(Czwartek) 11:00 - 11:30

sala

CTW-216 (Centrum Transferu Wiedzy)

organizator

Sekcja Semiotyki i Filozofii JęzykaPrzewodnicząca Sekcji: prof. dr hab. Joanna Odrowąż-Sypniewska (UW)
Sekretarz Sekcji: mgr Natalia Karczewska (UW)

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Font Resize
Contrast
X