Polski Zjazd Filozoficzny

wrzesień, 2019

wt10wrz11:0011:30Czy można uprawiać realistyczną filozofię transcendentalną?dr hab. Andrzej Lisak, prof. PG (Politechnika Gdańska)11:00 - 11:30 CTW-302 (Centrum Transferu Wiedzy) organizator: Sekcja Epistemologii i Metafilozofii

abstrakt

Celem wystąpienia jest sformułowanie idei realistycznej filozofii transcendentalnej. Projekt takiej filozofii wiąże się z ideą konsekwentnie pojętej świadomości transcendentalnej. Świadomość tak pojęta nie może być utożsamiana z podmiotem, ale jest pewną niedefiniowalną pierwotnością (analogonem bytu), która niczego nie konstytuuje, ale w polu której możemy ujrzeć, jak się z jednej strony konstytuuje przedmiotowość, a z drugiej strony realny cielesny podmiot, dysponujący konkretną empiryczną świadomością (co w języku niemieckim określa się jako Bewusstheit, w odróżnieniu od Bewusstsein). Skoro nie utożsamiamy świadomości z podmiotem, to nie jesteśmy zamknięci w – po kartezjańsku rozumianej – klatce świadomości, z której dopiero musimy dotrzeć do świata. Świadomość jest z istoty obiektywizująca, dany nam jest w niej bezpośrednio konstytuujący się świat (w języku fenomenologii: noematy) – jesteśmy bezpośrednio przy rzeczach, natomiast sam akt świadomości (noeza) jest nam niejawny, i co najwyżej może być wtórnie rekonstruowany. Koncepcję tak – po niekantowsku i niehusserlowsku – rozumianej świadomości znajdziemy w szkole marburskiej, a zwłaszcza u Paula Natorpa (aczkolwiek mocno uwikłanej w neokantowski idealizm), zaś w tradycji fenomenologicznej najbliżej jej jest Jean- Paul Sartre. Taka koncepcja znosi dualizm fenomenu i noumenu (można powiedzieć za Aloisem Riehlem, że rzecz sama w sobie jest nam dana właśnie jako fenomen). Taki realizm jest wyjściową bazą dla rzetelnej ontologii, bo pozwala uniknąć z góry dogmatycznie przyjętego sposobu, w jaki jest nam świat dany (zwłaszcza tak zwanej w tradycji Ludwiga Klagesa i fenomenologii Hermanna Schmitza „metafizyki ciała stałego”, uprzywilejowującej pewien sposób obecności bytu). Celem wystąpienia jest pokazanie, że konsekwentny realizm jest realizmem transcendentalnym.

dzień i godzina

(Wtorek) 11:00 - 11:30

sala

CTW-302 (Centrum Transferu Wiedzy)

organizator

Sekcja Epistemologii i MetafilozofiiPrzewodniczący Sekcji: prof. dr hab. Marek Hetmański (UMCS)
Sekretarz Sekcji: dr Marcin Trybulec (UMCS)

obradom przewodniczy

dr hab. Józef Dębowski, prof. UWM

Uniwersytet Warmińsko-Mazurski w Olsztynie

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Font Resize
Contrast
X